De beginnende klusser wordt op Oudewijsheden.nl geholpen met de eerste stappen in het klussen. Ook elektra hoort hier natuurlijk bij, omdat veel klussen ook te maken hebben met electronica zoals het verleggen van elektriciteit of uitbreiden van de keuken met bijvoorbeeld een vaatwasser of uitbreiding van de bijkeuken waar een wasmachine en een droger komen te staan en beide apparaten tegelijkertijd gebruikt moeten kunnen worden. In dit artikel leer je de basisprincipes van een meterkast te kennen en krijg je uitleg hoe de meterkast precies werkt.
Uitleg ampère, volt en watt
Het stromen van elektronen van de ene naar de andere pool noemen we stroom. Ampère (A) is de sterkte van de stroming, en het drukverschil om de stroom van het ene naar het andere punt te laten stromen is het elektrisch potentiaal en wordt uitgedrukt in volt (V). Nederland kent een spanningsverschil van 230V (voorheen 220v, oudere apparaten zijn vaak nog 220 volt maar werken ook gewoon op 230 volt). Het vermogen van een electrisch apparaat wordt in wattage uitgedrukt (W of watt). Hoe hoger het aantal watt, hoe krachtiger het apparaat. Het wattage is ook te berekenen door het voltage met ampèrage te vermenigvuldigen.
Uitleg van de meterkast
Hoe werkt een meterkast? En uit welke onderdelen bestaat de meterkast?
De meterkast is opgebouwd uit een aantal groepen. Voor een gemiddelde woning (rijtjeswoning) bestaat de meterkast meestal uit 3 of 4 groepen. Bij nieuwere huizen is dit vaak meer omdat in de loop der jaren het hebben van een vaatwasser, magnetron, oven en wasdroger steeds meer de standaard wordt. De behoefte van de mens is in tientallen jaren dus duidelijk veranderd.
Een groep wordt gevormd door alle schakelaars, lichtpunten en stopcontacten van een bepaald deel van een huis. Vaak hebben de keuken en de wasmachine-ruimte een aparte groep.
De groepen zijn beveiligd door zekeringen met stoppen of met een schuifsysteem (dit is een stuk moderner en gemakkelijker). Wanneer een groep overbelast wordt klapt de zekering of stop eruit (de stop “springt” dan). Door de schakelaar weer terug te draaien kan het stroomcircuit weer hersteld worden. Is de stop doorgeslagen of gesprongen? Door een nieuwe stop in de houder te draaien kan je de groep weer herstellen als de overbelasting verholpen wordt. De overbelasting en het springen van stoppen op een groep wordt veroorzaakt doordat teveel electrische apparaten tegelijkertijd zijn ingeschakeld. Ook bij kortsluiting kan een zekering of stop springen. Bij een meterkast met schuiven springt de schuif naar beneden. Om de stroom weer te herstellen dient de schuif weer terug naar boven geschoven te worden en het stroomcircuit is hersteld. De stoppen of schuiven beveiligen dus de groep en voorkomt dus erge schade aan het electrisch systeem van een huis en kan zelfs brand voorkomen.
De meeste groepen in een huis zijn afgezekerd op 16 A. In dat geval mag de groep nooit zwaarder worden belast dan 3500 watt (16 A x 220 volt in geval van een stoppen-meterkast, voor een schuifsysteem geldt dan meestal 3600 watt omdat je dan met 230V mag rekenen). Op de zekering staat vermeld hoeveel ampère deze kan hebben. Ook is het vaak aan de kleur van het plaatje op de zekering te zien: geel betekent 25 A, blauw heeft als maximum 20 A, grijs heeft 16 A als maximum en rood betekent 10 A als maximum. Leuk detail: deze kleurcodes van de zekeringen zijn overal hetzelfde, dus ook voor de auto.
Wat doet een aardlekschakelaar?
Naast de groepenkast zit er in de meterkast ook een aardlekschakelaar. Het juist functioneren van de aardlekschakelaar is van levensgroot belang! De aardlekschakelaar kan namelijk direct de stroom onderbreken als er bijvoorbeeld op een natte stenen vloer de stroom wordt aangezet. De aardlekschakelaar voorkomt dus grote ongelukken. De aardlekschakelaar kan vaak herkend worden als een kastje met daarop een grote rode knop. Ook kan het een apart kastje zijn met daarop een grote draaiknop.
Indien je twijfels hebt over je meterkast of de aardlekschakelaar, laat dan een electricien langskomen om de werking van de meterkast en aardlekschakelaar na te kijken. Sowieso is het verstandig (ook voor de verzekering) om meer dan voldoende groepen in je meterkast te monteren als je een vaatwasser, magnetron, wasdroger of andere zwaardere elektrische apparaten wil gebruiken in je huis.