Veel mensen hebben te kampen met stress, een ongezond eetpatroon of te weinig beweging waardoor de bloeddruk te hoog kan zijn. Ook erfelijke aanleg kan een te hoge bloeddruk veroorzaken. Wanneer je een te hoge bloeddruk hebt is het belangrijk om deze weer op een gezond niveau te krijgen. Vaak is de bloeddruk prima zelf onder controle te houden en dit artikel helpt je om je bloeddruk te verlagen en op het juiste niveau te houden.
Een normale bloeddruk die gezond is ligt rond de 120 bovendruk 80 onderdruk, met 130 boven 85 als bovengrens. Vanaf 140 mmHg (millimeter kwikdruk) bovendruk spreekt men van een hoge bloeddruk. Hou er rekening mee dat de bloeddruk gemeten bij de huisarts doorgaans hoger is wegens een wat verhoogde spanning bij een doktersbezoek. Dit wordt het witte jassensyndroom genoemd.
De bloeddruk van een mens is als volgt te classificeren:
- de optimale bloeddruk heeft een bovendruk van tussen de 90 en 120 en een onderdruk tussen de 60 en 80. In Duitsland spreekt men van een te lage bloeddruk, ook wel hypotensie genoemd, onder de 110 bovendruk.
- Een normale bloeddruk ligt tussen de 120 en 129 mmHg bovendruk en 80 tot 84 mmHg onderdruk.
- Een hoog-normale of verhoogde bloeddruk heeft een waarde van 130 en 139 bovendruk en 85 – 89 onderdruk.
- De 1e graads milde hypertensie kent een bovendruk van 140 tot 159 en een onderdruk tussen de 90 en 99.
- De 2e graads matige hypertensie heeft een bovendruk van 160 tot 179 en een onderdruk van 100 tot 109.
- De ernstige hypertensie (ook wel 3e graads hypertensie) kent een bovendruk van 180 of hoger en een onderdruk van 110 of hoger. Dit is zeer gevaarlijk!
De bloeddruk wisselt gedurende de dag. Zo hebben maaltijden, rust, emoties, inspanning en slaap een behoorlijke invloed op de bloeddruk. Een huisarts zal daarom bij verdenking van hypertensie (te hoge bloeddruk) of hypotensie (te lage bloeddruk) een 24-uurs bloeddrukmeting verrichten om zeker te zijn of een patiënt met klachten daadwerkelijk een te hoge of lage bloeddruk heeft.
Oorzaken van een hoge bloeddruk
Een hoge bloeddruk kan worden veroorzaakt door erfelijke aanleg, maar meestal kent een hoge bloeddruk de volgende oorzaken:
- overgewicht
- veel spanning en stress
- slaaptekort
- te weinig beweging
- verhoogd cholesterol
- roken
- alcohol
- diabetes
- veel suiker
- zoethout en drop
- overmatig gebruik van zout
- ongezond eten zoals snacks, gefrituurd voedsel en eten met verzadigd vet
- bepaalde soorten en merken mondwater kunnen ervoor zorgen dat goede bloeddrukverlagende bacteriën in je mond gedood worden waardoor je bloeddruk stijgt.
- bepaalde medicijnen kunnen een hoge bloeddruk veroorzaken, zoals de anticonceptiepil, Prednison, ibuprofen en diclofenac.
In de meeste gevallen kan je dus zelf goed actie ondernemen om je bloeddruk te verlagen. Bij erfelijkheid of het gebruik van bepaalde medicijnen is het advies om met de dokter te overleggen wat je kan doen om de bloeddruk op het juiste gezonde niveau te krijgen als je een verhoogde bloeddruk hebt.
Het gevaar van hoge bloeddruk is dat het kan leiden tot hart- en vaatziekten, slagaderverkalking, schade aan organen (zoals hersenen, ogen, nieren en het hart) en een verstoring van de bloedsomloop. Je merkt meestal weinig tot niets van een hoge bloeddruk, maar wanneer je bijvoorbeeld symptomen hebt zoals vaak duizelig zijn en/of hoofdpijn hebt, wazig ziet en om onverklaarbare redenen moet overgeven kan dit veroorzaakt worden door een te hoge bloeddruk. Bij enige twijfel is het daarom het advies om een bezoek aan de huisarts te brengen zodat de dokter je bloeddruk kan opmeten met een bloeddrukmeter.
Het aanschaffen van een bloeddrukmeter kan een handig hulpmiddel zijn wanneer je thuis je bloeddruk wil opmeten. Maar omdat er nogal een verschil zit tussen de kwaliteit van bloeddrukmeters en het maar de vraag is of het wel iets toevoegt om regelmatig zelf je bloeddruk op te meten is het advies om met je huisarts te overleggen of je wel überhaupt een bloeddrukmeter moet aanschaffen.
Voeding en natuurlijke middelen die helpen een hoge bloeddruk te verlagen
Behalve sporten, gymnastiekoefeningen, yoga, wandelen, fietsen of rustige duursporten zijn er ook natuurlijke middelen en voeding die helpen je hoge bloeddruk te verlagen. Het is sowieso aan te raden om minstens een half uur per dag te bewegen, liefst in de buitenlucht.
Onderstaande middelen om de bloeddruk te verlagen zijn verkrijgbaar bij de meeste drogisten, natuurwinkels en reformzaken en een aantal ervan ook in de supermarkt.
Drinken dat helpt om de bloeddruk te verlagen
- Door het drinken van groene thee kan je je bloeddruk beïnvloeden. Groene thee dat slechts een minuut getrokken heeft zorgt voor een verhoging van de bloeddruk, maar wanneer je de groene thee 5 minuten laat trekken werkt de thee bloeddrukverlagend. Hou er rekening mee dat je wel pure groene thee pakt, niet groene thee met een smaakje omdat deze vaak suiker en andere stoffen bevatten die weer de bloeddruk kunnen verhogen. Groene thee is erg gezond, dus hiervan mag je gerust een paar koppen per dag van drinken.
- Je kan ook thee trekken van meidoorn, arnica en maretak omdat deze allen bloeddrukverlagend werken. Arnica,maretak en meidoorn tref je ook in veel theemelanges aan.
- Ook olijfthee werkt erg goed om de bloeddruk wat te verlagen. Het recept van olijfthee luidt als volgt: neem 2 theelepels gedroogde en fijngesneden olijfblaadjes en giet hierop 250 ml kokend water en laat dit 10 minuten trekken. Vervolgens zeef je de thee (zodat de olijfblaadjes eruit zijn) en pers je 3 knoflooktenen met een knoflookpers. Voeg de geperste knoflook samen met een theelepel honing aan de thee toe. De smaak is misschien wat raar, maar het werkt erg goed om de bloeddruk te verlagen!
- Ananas en ananassap werken ook erg bloeddrukverlagend dankzij het enzym bromelaïne. Bromelaïne in ananas zorgt ervoor dat bloedvatwanden soepeler worden en vermindert het aantal afzettingen op de bloedvatwanden. Het gevolg hiervan is dat de bloeddruk daalt en bloedvaten in betere conditie raken.
- Wortels van de Chinese salie helpen ook goed om de bloeddruk te verlagen. Neem 120 gram van de wortels van Chinese salie, snij deze klein en voeg dit toe aan een fles rode wijn (giet dit wel over in een doorzichtige fles). Laat vervolgens de wijn met de saliewortels een maand liggen op een warme plaats zodat deze goed kan trekken. Na deze maand filter of zeef je de wijn zodat de wortels eruit zijn en giet je de drank in een donkere fles. Door elke ochtend en avond een borrelglaasje hiervan te drinken (niet meer dan dat) zal je bloeddruk verlagen.
Voeding dat helpt om de bloeddruk te verlagen
- Daslook staat ook bekend om zijn bloeddrukverlagend effect. Daslook kan je gebruiken in salades of in een pesto voor bij pasta of brood.
- Uien en knoflook zijn erg goed voor hart- en bloedvaten en werken bovendien bloeddrukverlagend. Het is daarom aangeraden om veel knoflook en uien te eten om je gezondheid te verbeteren en je bloeddruk te verlagen.
- Verse asperges (verkrijgbaar in april, mei en juni) zorgen ervoor dat de urineafscheiding beter werkt, vandaar de typische geur van urine na het eten van asperges (met name zwavel ruik je dan in de urine). Bij de afscheiding wordt ook zout uitgeplast waardoor je bloeddruk wat verlaagd kan worden.
- Noten bevatten bloeddrukverlagende vetzuren, dus eet regelmatig wat ongezouten noten om je bloeddruk te verlagen, zoals ongezouten cashewnoten, pecannoten en amandelen.
- Gebruik bij het koken liefst olijfolie in plaats van bakboter.
- Beperk de inname van zout en gebruik liever verse kruiden om eten op smaak te brengen.
- Alcohol, nicotine en cafeïne verhogen de bloeddruk. Stop daarom met roken, drink met mate (of liever helemaal niet) en beperk het gebruik van koffie en theïne-bevattende thee.
- Eenmaal per week een vette vis eten is goed voor je hart en bloedvaten. Een vette vis zoals makreel, zalm of sardines bevatten bloeddrukverlagende vetzuren.
- Gebruik een halvarine voor op brood, in plaats van roomboter of vette margarine.
- Eet voldoende groente en fruit. Bij voorkeur 200 gram groente en 2 stuks fruit per dag. Met name broccoli, wortels, cranberries, bananen, frambozen en sinaasappels zijn erg gezond. Zorg echter wel voor veel variatie, want alsmaar dezelfde groente en fruit eten zorgt voor een eenzijdig eetpatroon.
- Gebruik veel volkorenproducten in plaats van witbrood.
Mocht je twijfels hebben over de hoogte van je bloeddruk of het idee hebben dat je ondanks verbeteringen in je leefpatroon en eetpatroon de bloeddruk niet of onvoldoende verbetert, dan is het advies om bij de dokter langs te gaan.
Voor informatie over een lage bloeddruk zie het artikel Tips en adviezen bij een lage bloeddruk.